|
Iedere Enkhuizer kent Marthy de
Wit. Vijfentwintig jaar lang had zij een gordijnenzaak in de Westerstraat. Ook gaf zij jarenlang cursussen tarot en
astrologie. Tegenwoordig besteed zij haar tijd ('Ik ben altijd maar bezig')
aan realistisch schilderen en het schrijven van zelf-geïllustreerde
boeken over astrologie, tarot, runentekens
en rituelen.
"Drie jaar geleden werkte ik aan een boek over rituelen
en oude volksgebruiken. Ik schreef over processies en feestdagen, waarvan
sommigen ook nu nog worden gevierd. Gaandeweg kwamen er heiligen in voor.
Zonder dat ik er erg in had kregen de heiligen zelfs de overhand in het
boek. Op een gegeven moment besloot ik om dan maar een apart boek over
heiligen te maken."
In de ban van ...
Het zijn allemaal katholieke heiligen. Velen, zoals Jeanne d'Arc, zijn gestorven
als martelaar. Al werkende aan het boek raakte Marthy de Wit helemaal in de
ban van heiligen-beelden. "Toen ben ik ze
gaan verzamelen. De meeste via internet. Eerst
kreeg ik een foto toegestuurd, zodat ik het beeld kon beoordelen. De meeste
beelden zijn zo'n honderd jaar oud, maar er zijn
ook oudere bij. Sommige heb ik bij moeten schilderen."
De meer dan 130 heiligenbeelden staan overzichtelijk
opgesteld. Maar er vallen nog veel meer relikwieën van het katholieke
erfgoed te bewonderen in de sfeervolle galerie. Aan de laag hangende balken
hangen honderden bidprentjes ('Dan stoot je je
hoofd tegen een heilige, dat geeft ook een zegen’). Aan de muren hangen
kazuifels, kruisbeelden en schilderijen van heiligen. Er
zijn
bidstoeltjes, kerkboeken en relikwieën doosjes en een complete, zelf
getimmerde kerststal.
|
Ongeveer meer dan 130 beelden op rij in Enkhuizen nieuwste
museum: een Heiligenbeeldenmuseum.
(foto: Barend Hoekstra)
Niet kerkelijk
Maar wie denkt dat Marthy de Wit de heiligenbeelden
uitsluitend verzamelde vanwege religieuze motieven heeft het mis. "Ik
ben wel gelovig, maar niet kerkelijk.
Ik heb het voor mijn plezier gedaan. Vanwege de
interessante verhalen die bij de heiligen horen. Vanwege het bijgeloof
ook, en vanwege de weerspreuken en folklore." De boeken van Marthy
de Wit zijn te koop in de galerie. Tevens liggen er exemplaren om ter
plekke, of bij goed weer in haar achtertuin, onder het genot van een
versnapering, in te zien. Wie het hele heiligen-boek
wil lezen mag er echter wel twee dagen voor uittrekken, want bij iedere
heilige wordt uitgebreid kond gedaan van diens levens-wandel,
bijgeloof en weerspreuken.
Zo leren wij dat Sint-Hubertus
de bescherm-heilige is van de jagers en de
jachthonden.
Heel actueel is Sint-Antonius
Abt. Vorig jaar, toen Nederland
|
geteisterd werd door de
MKZ-crisis,
kochten sommige boeren
zijn beeld en plaatsten het in de stal. Of het heeft
geholpen is niet bekend.
Wel weet Marthy de Wit dat patroonheiligen die hun taak
niet naar behoren volbrachten werden gestraft. "Neem nou Sint-Antonius van Padua, de
patroon van verloren spullen. Om die spullen terug te krijgen moest je
bij zijn beeld een kaarsje aansteken. Kreeg je je
spullen niet terug, dan kon je hem straffen door zijn beeld in een
donkere kast te zetten, of in een badje met koud water."
Het heiligenbeelden
museum van Marthy de Wit is gevestigd aan de Parklaan 20 in Enkhuizen (de groene deur rechts
naast het eigenlijke huis). Geopend: zaterdag en zondag, van 14.00-19.00
uur. Groepjes ook op afspraak, via telefoon: 0228-313307. Entree: 3 euro.
Te betalen in, hoe kan het anders: in een kerkenzakje!!!
1 Mei 2002
|
|